Το μοναστÞρι της Κοßμησης της Θεοτüκου στη ΣκουληκαριÜ.

Πρüκειται για ερειπωμÝνο μοναστÞρι του οποßου μüνο ο ναüς σþζεται ακÝραιος. Ο μητροπολßτης Σεραφεßμ ο ΒυζÜντιος τοποθετεß την ßδρυση της αρχικÞς μονÞς γýρω στο 13ο αιþνα. ΕπειδÞ στα χρüνια της τουρκοκρατßας η μονÞ χρησιμοποιÞθηκε ως ορμητÞριο αγωνιστþν της λευτεριÜς, καταστρÜφηκε ολοσχερþς το 1854 - κατÜ την επανÜσταση των Ραδοβυζινþν- απ' τους Τοýρκους και οικοδομÞθηκε ξανÜ το 1867, üπως μας πληροφορεß ενεπßγραφη πλÜκα εντειχισμÝνη στο τρßλοβο υπÝρθυρο της νüτιας εισüδου του ναοý. Το ερειπωμÝνο ηγουμενεßο κτßστηκε το 1879.
Ο ναüς εßναι τρßκλιτη θολωτÞ βασιλικÞ με μικρü τροýλλο,ανατολικÜ δε καταλÞγει σε πεντÜπλευρη αψßδα. Εßναι πλακοσκÝπαστος με απλÞ τοιχοποιßα χωρßς διακüσμηση. Εξαßρεση αποτελοýν, το τρßλοβο υπÝρθυρο της νüτιας εισüδου και κυρßως η αψßδα του ιεροý, üπου υπÜρχουν κÜτω απ' το γεßσο, γýρω - γýρω, εντειχισμÝνες λßθινες μετüπες με ανÜγλυφες Ýξεργες παραστÜσεις, Üλλες απλÜ διακοσμητικÝς κι Üλλες "αφηγηματικÝς", αφοý παριστÜνουν σκηνÝς απ' τη ζωÞ και την ιστορßα των ανθρþπων της περιοχÞς.
Εκεßνο που Ýκανε ξακουστü αυτü το μοναστÞρι δεν εßναι η καλλιτεχνικÞ του αξßα, αλλÜ η ιστορßα του: Σ' αυτü Ýλαχε ο κλÞρος να γßνει το λßκνο ενüς απ' τους ενδοξüτερους Þρωες της επανÜστασης του 1821, του "γιου της καλογριÜς", του Γεωργßου ΚαραúσκÜκη. Σþζεται μισογκρεμισμÝνο το κελλß (Ýνα καμαροσκÝπαστο υπüγειο) üπου η καλογριÜ Ζωúτσα ΝτιμισκÞ τον γÝννησε το 1782 και για V αποφýγει το σκÜνδαλο και την οργÞ των συγγενþν της κατÝφυγε με το παιδß της στο ΜαυρομÜτι της Καρδßτσας, γεγονüς που δημιοýργησε την λανθασμÝνη Üποψη üτι ο Þρωας γεννÞθηκε εκεß. ΣÞμερα κακþς το ΜαυρομÜτι διεκδικεß -κι ως Ýνα βαθμü κατÜφερε να ιδιοποιηθεß- τον τßτλο της γενÝτειρας του ΚαραúσκÜκη. Οι δÜφνες ανÞκουν στη ΣκουληκαριÜ και στο Üγνωστο ως τüτε μοναστÞρι της, του οποßου η σημασßα Ýτσι προσλαμβÜνει εθνικÝς διαστÜσεις.